Türkiye’de Tarım Ürünleri, ülkenin farklı iklim ve yükselti koşulları sayesinde geniş bir çeşitlilik gösterir. Karadeniz kıyılarında çay ve fındık öne çıkarken İç Anadolu’da buğday, Ege kıyılarında zeytin, Çukurova’da ise pamuk geniş alan kaplar.
Bir ürünün dağılışını anlamak için sıcaklık ve su isteğiyle olgunlaşma dönemindeki koşulları birlikte değerlendirmek gerekir. Bu koşulların üretim üzerindeki genel etkilerini Türkiye’de tarımı etkileyen faktörler konusu açıklar. Burada ise başlıca ürünlerin yetişme isteklerini, üretim alanlarını ve kullanım biçimlerini ele alacağız.
Türkiye’de Tarım Ürünleri ve Dağılışları
Türkiye’deki başlıca ürünleri tahıllar, baklagiller, yağlı tohumlar, lif bitkileri, şeker ve nişasta bitkileri, çay, tütün, meyveler ve sebzeler şeklinde inceleyebiliriz. Her ürün, yetişme isteğine uygun bölgelerde yoğunlaşır.
Tahıllar
Tahıllar, tanelerinden besin ve yem sağlanan kültür bitkileridir. Temel beslenmedeki yerleri, kolay depolanmaları ve geniş alanlara uyum göstermeleri Türkiye tarımındaki önemlerini artırır.
Buğday
Buğday, çimlenme ve büyüme döneminde serin ve yağışlı hava ister. Olgunlaşma döneminde ise sıcaklık ve kuraklık ihtiyacı artar. Bu nedenle sonbahar ve ilkbahar yağışlarının görüldüğü, yazların kurak geçtiği alanlara iyi uyum sağlar.
Çiftçiler buğdayı özellikle İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu’da geniş alanlara eker. Doğu Anadolu’nun alçak kesimleri, Marmara ve İç Batı Anadolu da önemli üretim sahaları oluşturur. Konya çevresi, Yukarı Sakarya Bölümü ve Güneydoğu Anadolu bu alanların başında gelir.
Yaz yağışları buğdayın olgunlaşmasını ve hasadını güçleştirir. Bundan dolayı Doğu Karadeniz kıyılarında buğday tarımı sınırlı kalır. Karadeniz’in daha kurak iç kesimleri ise üretime daha uygun koşullar sunar.
Gıda sektörü buğdaydan un, ekmek, makarna, bulgur, irmik ve bisküvi üretir. Hayvancılık işletmeleri de samanından ve bazı yan ürünlerinden yararlanır.
Arpa
Arpanın yetişme koşulları buğdaya benzer. Bununla birlikte arpa daha kısa sürede olgunlaşır ve düşük sıcaklıklara karşı daha fazla dayanıklılık gösterir. Bu özellikleri sayesinde buğday tarımının zorlaştığı yüksek ve serin alanlara kadar yayılır.
Üreticiler arpayı en fazla İç Anadolu’da eker. Güneydoğu Anadolu, Doğu Anadolu ve İç Batı Anadolu da geniş üretim alanlarına sahiptir. Hayvancılık sektörü ürünün önemli bir bölümünü yem olarak tüketirken fabrikalar bir kısmını malt ve bira üretiminde işler.
Mısır
Mısır, yetişme döneminde yüksek sıcaklık ve bol su ister. Karadeniz kıyılarındaki yaz yağışları bitkinin su ihtiyacını büyük ölçüde karşılar. Yaz kuraklığının görüldüğü bölgelerde çiftçiler üretimi sulamayla sürdürür.
Günümüzde mısır tarımı özellikle Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu’daki sulanabilen ovalarda yoğunlaşır. Çukurova, Amik Ovası ve Güneydoğu Anadolu’nun sulanan kesimleri başlıca üretim sahalarını oluşturur. Karadeniz kıyıları, Marmara ve Ege de diğer yetişme alanları arasında yer alır.
Akdeniz ve Ege kıyılarındaki uzun yetişme dönemi, çiftçilere bazı alanlarda mısırı ikinci ürün olarak ekme imkânı verir. İnsanlar mısırı doğrudan tüketir; fabrikalar ise üründen nişasta ve yağ üretir. Yem sektörü de mısırdan geniş ölçüde yararlanır.
Çeltik
Çeltik, kabuğu ayrıldıktan sonra pirince dönüşen bir üründür. Bitki, yüksek sıcaklığın yanında bol suya ihtiyaç duyar. Üreticiler yetişme süresinin önemli bölümünde çeltik tarlalarını su altında tutar.
Meriç Havzası, Türkiye’nin en önemli çeltik üretim alanını oluşturur. Edirne çevresinden başka Samsun, Balıkesir, Çanakkale, Çorum ve Kastamonu’nun uygun kesimleri de üretime katılır. Akarsu vadileri ile su kaynaklarına yakın düzlükler çeltik için elverişli alanlar sunar.
Su altında kalan tarlalar sivrisineklerin çoğalmasını kolaylaştırabilir. Bu nedenle yetkili kurumlar çeltik ekim alanlarını yerleşmelere ve su kaynaklarına etkileri doğrultusunda düzenler.
Çavdar ve Yulaf
Çavdar, düşük sıcaklıklara ve besin maddesi bakımından zayıf topraklara dayanır. Bu özellik, bitkinin buğday ve arpanın verimli gelişemediği yüksek alanlara yayılmasını sağlar. İç Anadolu ile Doğu Anadolu başlıca üretim bölgeleridir.
Yulaf ise serin ve nemli koşullara daha iyi uyum gösterir. Çiftçiler yulafı Marmara, İç Anadolu ve Karadeniz’in uygun kesimlerinde eker. Gıda sektörü çavdardan un üretirken insanlar ve hayvancılık işletmeleri yulağı besin olarak tüketir.
Baklagiller
Baklagillerin taneleri yüksek oranda protein içerir. Nohut, mercimek ve kuru fasulye Türkiye’de yaygın üretim alanına sahip başlıca yemeklik baklagillerdir.
Mercimek
Mercimek kuraklığa karşı dayanıklılık gösterir. Bitki yetişme döneminde yağıştan yararlanır, olgunlaşma döneminde ise sıcak ve kurak havaya ihtiyaç duyar.
Güneydoğu Anadolu, kırmızı mercimek üretiminde öne çıkar. Diyarbakır, Şanlıurfa ve Mardin çevresi başlıca yetişme alanlarını oluşturur. İç Anadolu çiftçileri ise daha çok yeşil mercimek üretir.
Düşük su isteği, mercimeğin kurak ve yarı kurak alanlara uyumunu kolaylaştırır. Buna karşılık olgunlaşma dönemindeki aşırı yağış ve nem ürünün kalitesini düşürebilir.
Nohut
Nohut, yüksek sıcaklığa ve kuraklığa dayanıklı bir baklagildir. Su isteğinin düşük olması, ürünün yaz kuraklığının belirgin olduğu iç bölgelerde yayılmasını sağlar.
İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu ve İç Batı Anadolu önemli üretim bölgeleridir. Ankara, Kırşehir, Yozgat ve Konya çevresindeki çiftçiler geniş alanlarda nohut tarımı yapar.
Kuru Fasulye
Kuru fasulye, nohut ve mercimekten daha fazla su ister. Don olayları bitkiye zarar verdiği için üreticiler ekimi sıcak dönemde gerçekleştirir. İç kesimlerdeki yetersiz yağış ise sulamayı gerekli kılar.
İç Anadolu ile Doğu Anadolu’nun sulanabilen ovaları başlıca üretim alanlarını oluşturur. Konya, Niğde, Nevşehir, Karaman ve Erzincan çevresindeki çiftçiler kuru fasulye üretimine önem verir.
Yağ Elde Edilen Ürünler
Bazı ürünlerin tohumları veya meyveleri yüksek oranda yağ içerir. Türkiye’de ayçiçeği, zeytin, soya, yer fıstığı, susam ve kanola bitkisel yağ üretimine kaynak sağlar.
Ayçiçeği
Ayçiçeği büyüme döneminde su, olgunlaşma ve hasat döneminde ise sıcak ve kurak hava ister. Yaz yağışlarının yetersiz kaldığı yerlerde sulama üretimi destekler.
Trakya, ayçiçeğinin geleneksel üretim bölgesidir. Tekirdağ, Edirne ve Kırklareli çevresindeki geniş tarlalar bu ürüne ayrılır. İç Anadolu, Güney Marmara ve bazı sulanabilen iç ovalar da ayçiçeği üretimine katılır.
Yağ fabrikaları ayçiçeği tohumlarını işleyerek bitkisel yağ üretir. İşlemden sonra kalan küspe, hayvan yemi olarak ekonomik değer kazanır.
Zeytin
Zeytin, kışları ılık ve yağışlı, yazları sıcak ve kurak geçen alanlara uyum sağlar. Şiddetli kış soğukları ve don olayları ağaçlara zarar verir. Bitki kuraklığa dayansa da düzenli sulama meyve miktarını ve kalitesini artırabilir.
Ege kıyıları ile kıyıya yakın çöküntü ovaları, Türkiye’de zeytin tarımının en yoğun olduğu alanlardır. Üretim Güney Marmara, Akdeniz kıyıları ve Güneydoğu Anadolu’nun bazı kesimlerine de yayılır. Manisa, Aydın, Muğla, İzmir, Balıkesir, Çanakkale, Bursa, Mersin, Hatay ve Gaziantep çevreleri önemli üretim alanları arasında yer alır.
Ege ve Akdeniz’deki üreticiler ürünün önemli bir bölümünü yağlık olarak değerlendirir. Güney Marmara’da ise sofralık çeşitler daha fazla öne çıkar. Ancak bu ayrım kesin sınırlar taşımaz; aynı bölgede her iki üretim biçimi de görülebilir.
Soya
Soya, yüksek sıcaklık ve bol su isteyen bir üründür. Yağışın yetersiz olduğu yerlerde çiftçiler sulamaya başvurur. Çukurova, Türkiye’de soya üretiminin en fazla yoğunlaştığı alandır. Adana ve Mersin çevresinin yanı sıra Samsun ve bazı Karadeniz ovaları da uygun koşullar sunar.
Fabrikalar soya tanelerinden yağ, un ve çeşitli gıda maddeleri üretir. Yem sektörü ise yüksek protein içeriği nedeniyle soyayı önemli bir kaynak olarak kullanır.
Yer Fıstığı
Yer fıstığı uzun ve sıcak bir yetişme dönemine ihtiyaç duyar. Gevşek yapılı topraklar, meyvelerin toprağın altında gelişmesini kolaylaştırır. Yağışın yetersiz kaldığı alanlarda üreticiler bitkinin su ihtiyacını sulamayla karşılar.
Adana ve Osmaniye çevresi üretimin merkezini oluşturur. Akdeniz’in diğer uygun ovaları ile Güneydoğu Anadolu’nun bazı sulanabilen kesimleri de yer fıstığı tarımına elverişlidir. İnsanlar ürünü çoğunlukla çerez olarak tüketirken gıda sektörü yağ ve farklı ürünlerin yapımında kullanır.
Susam ve Kanola
Susam sıcak iklim koşullarına uyum gösterir. Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu’nun uygun kesimlerindeki çiftçiler susam üretir. Gıda sektörü tohumlarından yağ ve tahin yapar; fırıncılık sektörü de susamı çeşitli ürünlerde kullanır.
Kanola daha serin koşullara uyum sağlayabilen yağlı tohumlardan biridir. Trakya ve Marmara, başlıca üretim alanlarını oluşturur. Yağ fabrikaları kanola tohumlarından bitkisel yağ elde eder.
Lif, Şeker ve Nişasta Elde Edilen Ürünler
Bu gruptaki ürünler birbirinden farklı kullanım alanlarına sahiptir. Pamuk dokuma üretimine lif, şeker pancarı şeker üretimine ham madde, patates ise beslenme ve nişasta üretimine kaynak sağlar.
Şeker Pancarı
Şeker pancarı yetişme döneminde suya ihtiyaç duyar. Farklı sıcaklık koşullarına uyum göstermekle birlikte yaz sıcaklığının aşırı yükselmediği iç kesimlerde daha elverişli koşullar bulur.
İç Anadolu, İç Batı Anadolu, Orta Karadeniz’in iç kesimleri ve Doğu Anadolu’nun uygun ovaları önemli üretim alanlarıdır. Konya, Yozgat, Eskişehir, Aksaray, Kayseri, Tokat, Afyonkarahisar ve Erzurum çevresindeki çiftçiler şeker pancarı tarımı yapar.
Hasattan sonra bekleyen pancarın şeker oranı düşmeye başlar. Ürünün ağırlığı da taşıma maliyetini artırır. Bu yüzden fabrikalar üretim alanlarının yakınında pancarı kısa sürede işler. Hayvancılık işletmeleri ise işlemden sonra kalan küspeyi yem olarak kullanır.
Kıyı bölgeleri şeker pancarı için uygun koşullar sunabilir. Ancak çiftçiler bu alanlarda çoğu zaman ekonomik getirisi daha yüksek ürünleri tercih eder. Bundan dolayı şeker pancarı üretimi iç kesimlerde yoğunlaşır.
Pamuk
Pamuk, yetişme döneminde yüksek sıcaklık ve bol su ister. Kozaların olgunlaştığı ve hasadın başladığı dönemde yağışsız hava gerekir. Don olayları ise yetişme süresini sınırlandırır.
Güneydoğu Anadolu, Çukurova, Hatay çevresi ve Ege kıyı ovaları başlıca üretim alanlarıdır. Sulama imkânlarının gelişmesi, Şanlıurfa ve çevresindeki pamuk tarımını genişletmiştir. Aydın, İzmir, Manisa, Adana, Hatay ve Diyarbakır çevresindeki çiftçiler de pamuk üretir.
Dokuma sektörü pamuğun lifinden yararlanır. Yağ fabrikaları çekirdekleri işlerken yem işletmeleri geriye kalan küspeyi kullanır. Böylece pamuk birden fazla üretim koluna kaynak sağlar.
Patates
Patates, yumrularından yararlanılan bir tarım ürünüdür. Aşırı sıcak olmayan serin koşullar bitkinin gelişimini destekler. Yetişme döneminde yeterli su isteyen patates, tarlada uzun süre kalan fazla sudan zarar görür.
İç Anadolu ve Orta Karadeniz’in iç kesimleri başlıca üretim alanlarıdır. Niğde, Nevşehir, Konya, Afyonkarahisar, Kayseri ve İzmir’in Ödemiş çevresindeki çiftçiler patates üretimine önem verir.
İnsanlar patatesi doğrudan tüketir. Gıda fabrikaları da ürünü nişasta, cips ve dondurulmuş yiyecek üretiminde kullanır.
Tütün ve Çay
Çay ile tütün birbirinden oldukça farklı koşullar ister. Tütün olgunlaşma döneminde daha kuru havaya ihtiyaç duyarken çay bol yağışlı ve nemli alanlarda gelişir.
Çay
Çay; bol yağış, yüksek nem ve ılıman sıcaklık ister. Kireç oranı düşük ve asit özellikli topraklar bitkinin gelişimini destekler. Şiddetli soğuklar ile uzun süreli don olayları çay bahçelerine zarar verir.
Doğu Karadeniz kıyıları, Türkiye’deki çay üretiminin temel alanıdır. Rize başta olmak üzere Trabzon’un doğusu, Artvin’in kıyı kesimleri ve Giresun’un doğusu uygun koşullara sahiptir. Bölgedeki bol yağış, yüksek nem ve toprak özellikleri çayın yetişmesine imkân verir.
Üreticiler topladıkları yaprakları kısa sürede fabrikalara ulaştırır. Bundan dolayı işletmeler üretim alanlarının yakınında yoğunlaşır.
Tütün
Tütün, yetişme döneminde belirli ölçüde su ister. Olgunlaşma döneminde yağışın azalması yaprak kalitesini destekler. Toprak yapısı ve yetiştirme koşulları ürünün aromasını doğrudan etkiler.
Ege Bölgesi, Güneydoğu Anadolu ve Karadeniz’in bazı kesimleri başlıca üretim alanlarıdır. Manisa, Denizli, Samsun, Tokat ve Adıyaman çevresindeki çiftçiler tütün tarımı yapar. İlgili kurumlar üretim ve pazarlama sürecini mevzuat çerçevesinde düzenlediği için ekim alanları zaman içinde değişebilir.
Meyveler
Türkiye’de sıcaklık, yükselti ve mevsim özellikleri kısa mesafelerde değişir. Bu çeşitlilik, çok sayıda meyve türüne uygun yetişme ortamı sağlar. Bazı ürünler belirli kıyı kuşaklarında yoğunlaşırken üzüm ve elma daha geniş alanlara yayılır.
Üzüm
Üzüm, farklı iklim ve toprak koşullarına uyum gösterebilir. Yaz sıcaklığı ve güneşlenme süresi meyvenin olgunlaşmasını ve şeker oranının yükselmesini sağlar. Aşırı nem ise bazı hastalıkların yayılmasını kolaylaştırır.
Ege Bölgesi başta olmak üzere İç Anadolu, Güneydoğu Anadolu, Marmara ve Akdeniz önemli üretim alanlarıdır. Manisa çevresindeki çiftçiler özellikle çekirdeksiz kuru üzüm üretimine yönelir. Diğer bölgelerde sofralık, kurutmalık ve farklı amaçlarla işlenebilen çeşitler öne çıkar.
İnsanlar üzümü taze veya kuru olarak tüketir. Gıda işletmeleri de üründen pekmez, sirke ve meyve suyu üretir.
Fındık
Fındık yıl boyunca nemli ve ılıman koşullara ihtiyaç duyar. Belirgin yaz kuraklığı ürünün gelişimini sınırlandırır. Çiçeklenme dönemindeki şiddetli soğuklar ve kuvvetli rüzgârlar da üretimi olumsuz etkileyebilir.
Karadeniz kıyı kuşağı temel üretim alanıdır. Ordu, Giresun, Trabzon, Samsun, Düzce ve Sakarya çevresinde geniş fındık bahçeleri bulunur. Doğu Karadeniz’deki eğimli ve parçalı araziler, bahçelerde insan emeğinin önemini artırır.
Tüketiciler fındığı doğrudan yer. Çikolata, şekerleme ve pastacılık işletmeleri de üründen geniş ölçüde yararlanır.
Antep Fıstığı
Antep fıstığı; yazları uzun, sıcak ve kurak, kışları ise aşırı soğuk olmayan alanlara uyum sağlar. Ağaç kuraklığa dayanır; ancak ilkbahar donları çiçeklere zarar verebilir.
Güneydoğu Anadolu temel üretim alanını oluşturur. Gaziantep ve Şanlıurfa başta olmak üzere Siirt ve Adıyaman çevresindeki çiftçiler Antep fıstığı yetiştirir. İnsanlar ürünü çerez olarak tüketirken tatlı ve gıda işletmeleri de yoğun biçimde kullanır.
İncir
İncir, kışların ılık, yazların sıcak ve kurak geçtiği alanlara uyum gösterir. Olgunlaşma ve kurutma dönemindeki yağışlar meyvenin kalitesini düşürebilir.
Ege Bölgesi, özellikle Büyük Menderes Havzası, Türkiye’nin en önemli incir üretim alanıdır. Aydın ve İzmir çevresinde üretim yoğunlaşır. Akdeniz ile Güney Marmara’nın uygun kesimlerindeki çiftçiler de incir yetiştirir.
Tüketiciler inciri taze veya kuru olarak değerlendirir. Hasat dönemindeki sıcak ve yağışsız hava, kaliteli kuru incir üretimini kolaylaştırır.
Kayısı
Kayısı ağacı kış soğuklarına belirli ölçüde dayanır. Ancak erken çiçek açması, ilkbahar donlarına karşı duyarlılığı artırır. Yazın yaşanan sıcak ve kurak hava meyvelerin olgunlaşmasını ve kurumasını kolaylaştırır.
Malatya ve çevresi özellikle kurutmalık kayısıyla öne çıkar. Elazığ, Erzincan, Kahramanmaraş, Iğdır ve Akdeniz kıyılarının uygun kesimleri de üretime katılır. Kıyı bölgelerindeki sıcaklık ürünü erken olgunlaştırırken iç kesimlerde hasat daha geç başlar.
Turunçgiller
Portakal, mandalina, limon, greyfurt ve turunç aynı meyve grubunda yer alır. Bu ürünler kışların ılık geçtiği ve don olaylarının seyrekleştiği alanlara ihtiyaç duyar.
Akdeniz kıyıları başlıca üretim bölgesidir. Antalya, Mersin, Adana ve Hatay çevresindeki çiftçiler geniş bahçelerde turunçgil yetiştirir. Ege kıyılarında ise özellikle İzmir ve Muğla çevresi mandalina üretimiyle öne çıkar.
Doğu Karadeniz kıyılarının korunaklı bazı kesimleri de turunçgillere uygun yerel koşullar sunar. Ancak bu sınırlı alanlar, Karadeniz kıyılarının genel olarak Akdeniz iklimi taşıdığı anlamına gelmez.
Muz
Muz, yıl boyunca yüksek sıcaklık ve nem isteyen tropikal kökenli bir bitkidir. Düşük sıcaklıklar ve don meyveye zarar verir. Bundan dolayı Türkiye’deki üretim, kıyı kuşağının en ılık kesimlerinde yoğunlaşır.
Anamur ve Alanya çevresi geleneksel muz üretim alanlarıdır. Mersin ve Antalya kıyılarındaki üreticiler açık alanlarda ve seralarda muz yetiştirir. Örtü altı yöntemleri, üretim alanlarının kıyı boyunca genişlemesine katkı sağlar.
Elma
Elma, düşük kış sıcaklıklarına birçok meyveden daha fazla dayanır. Bu özellik ağacın kıyılardan iç kesimlere kadar geniş bir alana yayılmasını sağlar. Yükselti arttıkça olgunlaşma süresi uzar.
Isparta, Karaman, Niğde, Denizli, Kayseri ve Çanakkale çevresi önemli üretim alanlarıdır. Tüketiciler elmayı taze yerken gıda işletmeleri meyve suyu, sirke ve kurutulmuş ürün yapımında kullanır.
Sebzeler
Sebze üretimi sıcaklık, yetişme süresi ve su ihtiyacına göre farklı bölgelerde yoğunlaşır. Domates, biber, patlıcan, salatalık, soğan ve lahana Türkiye’de geniş üretim alanına sahip sebzelerdir.
Akdeniz ve Ege kıyılarındaki ılık kışlar, açık alandaki üretim dönemini uzatır. Üreticiler örtü altı yöntemleri sayesinde sebzeleri normal mevsimlerinin dışında da pazara sunabilir. Antalya ve Mersin çevresi seracılığın yoğunlaştığı alanların başında gelir.
Marmara’daki büyük tüketim merkezleri ve elverişli ovalar sebze tarımını destekler. Bursa, Balıkesir ve Çanakkale çevresinde çok sayıda sebze türü yetişir. İç bölgelerde ise çiftçiler üretimi daha çok yaz döneminde ve sulanabilen alanlarda gerçekleştirir.
Sebzelerin önemli bir bölümü kısa sürede bozulabilir. Bu nedenle işletmeler ürünlerin bir kısmını salça, konserve, kurutulmuş gıda ve dondurulmuş ürün hâline getirir.
Sözün Kısası
Türkiye’de Tarım Ürünleri, yetişme isteklerine göre farklı bölgelerde yoğunlaşır. Buğday ve arpa iç kesimlerde, çay ve fındık Karadeniz kıyılarında, zeytin ve turunçgiller ılıman kıyılarda, pamuk ise uzun ve sıcak yazlara sahip sulanabilir ovalarda öne çıkar.
Ürünlerin dağılışını anlamak için il isimlerini ezberlemek yerine sıcaklık, yağış, su isteği ve olgunlaşma koşullarıyla üretim alanı arasında bağlantı kurmak gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Türkiye’de en geniş alanda yetiştirilen tarım ürünlerinden biri hangisidir?
Buğday, farklı iklim koşullarına uyum sağlaması ve temel besin maddesi olması nedeniyle Türkiye’de çok geniş alanlarda yetiştirilir.
Buğday Doğu Karadeniz kıyılarında neden yaygın değildir?
Yaz yağışları ve yüksek nem, buğdayın olgunlaşmasını ve hasadını güçleştirir. Bölgedeki engebeli arazi de geniş tahıl tarlalarının oluşmasını sınırlar.
Mısır hem Karadeniz’de hem Akdeniz’de nasıl yetiştirilebilir?
Karadeniz kıyılarında yaz yağışları mısırın su ihtiyacını karşılar. Akdeniz’de ise yüksek sıcaklık avantaj sağlar; su ihtiyacı sulamayla giderilir.
Şeker fabrikaları neden pancar üretim alanlarına yakın kurulur?
Şeker pancarı ağır bir üründür ve hasattan sonra şeker oranı azalmaya başlar. Yakınlık, taşıma maliyetini düşürür ve ürünün kısa sürede işlenmesini sağlar.
Çay Türkiye’nin her yağışlı bölgesinde yetişebilir mi?
Hayır. Çay bol yağışın yanında yüksek nem, ılıman sıcaklık ve kireç oranı düşük toprak ister. Bu koşullar Türkiye’de en uygun biçimde Doğu Karadeniz’de bir araya gelir.
Zeytin ile fındığın yetişme alanları neden farklıdır?
Zeytin yaz kuraklığına ve yüksek sıcaklığa uyumludur. Fındık ise yıl boyunca nemli ve ılıman koşullara ihtiyaç duyar.
Turunçgiller Doğu Karadeniz’de nasıl yetişebilmektedir?
Kıyının korunaklı ve kışları daha ılık olan sınırlı kesimleri turunçgiller için uygun yerel koşullar oluşturur. Bu durum bölgenin tamamı için geçerli değildir.
